Wortels in het riool zijn bijna altijd een teken dat de leiding niet meer waterdicht is. Wortels groeien naar water en zuurstof. Vinden ze een kleine opening, zoals een lekke verbinding of een scheur, dan groeien ze naar binnen. In de buis vormen ze een netwerk dat papier en vuil vasthoudt. Het resultaat: een verstopping die steeds terugkomt.
De oplossing bestaat daarom uit twee stappen:
- Wortels verwijderen (frezen of snijden), zodat het water weer stroomt.
- De leiding dichtmaken (relining, plaatselijke reparatie of vervanging), zodat de wortels niet terugkomen.
Hoe herkent u wortels in het riool?
- De verstopping komt elke paar maanden terug, vaak op dezelfde plek.
- Er staat een boom of grote struik binnen een paar meter van de rioolleiding.
- Bij het ontstoppen komen er vezels of stukjes wortel mee.
- De afvoer loopt traag, vooral in de zomer en het najaar.
Zekerheid krijgt u met een camera-inspectie. In het inspectierapport krijgen wortels de code BBA (Wortels) volgens de norm NEN-EN 13508-2. Vaak staat er ook een code bij voor de oorzaak, zoals een verplaatste verbinding (BAJ), een scheur (BAB) of een defecte aansluiting (BAH).
Waarom blijft het niet bij één keer frezen?
Een vakblad over bomen beschrijft hoe een boom een kleine opening in het riool vindt en daarna ineens veel wortels in de leiding maakt. De gemeente Eindhoven frees de wortels regelmatig weg om het riool werkend te houden, maar zag dat ze daarna harder leken terug te groeien. Ook kwamen er na het verwijderen van wortels lekkages en verstoppingen voor.
Zolang de opening er is, komen de wortels terug. Frezen is dus een tijdelijke oplossing.
Oplossingen op een rij
| Oplossing | Wat gebeurt er? | Wanneer geschikt? | Houdbaarheid |
|---|---|---|---|
| Ontstoppen met spiraal | Gat maken door de wortelprop | Spoed: water moet weer weg | Kort, wortels blijven |
| Wortels frezen | Een frees snijdt de wortels uit de buis | Eerste stap bij elke wortelingroei | Tijdelijk, tot de opening dicht is |
| Hogedruk reinigen | Spoelt resten weg na het frezen | Na frezen, voor de camera of relining | Tijdelijk |
| Relining | Nieuwe binnenbuis in de oude leiding | Lekke verbindingen en scheuren, leiding nog in vorm | Lang, als de leiding goed wordt afgedicht |
| Plaatselijk herstel | Kapot stuk opgraven en vervangen | Eén duidelijke lekke plek | Lang op die plek |
| Leiding vervangen | Nieuwe leiding leggen | Breuk, sterke verzakking, veel lekken | Lang |
Wie betaalt?
Leiding op uw eigen grond
Volgens de gemeente Helmond is de eigenaar van de woning verantwoordelijk, omdat uw riool waterdicht moet zijn. Van wie de boom is, doet er dan niet toe. Dat is een regel van Helmond, maar veel gemeenten redeneren zo. Bij een huurwoning is het herstel van een lekke leiding meestal de taak van de verhuurder.
Leiding op gemeentegrond
Sommige gemeenten betalen mee als wortels van een gemeentelijke boom de huisaansluiting op gemeentegrond beschadigen. ’s-Hertogenbosch vergoedt bijvoorbeeld onderzoek en herstel tot €200 (excl. btw) in die situatie. Voor Almere hebben wij geen vaste regeling hierover gevonden. Zit de verstopping in het gemeentelijke deel (het ontstoppingsstuk staat vol water)? Bel dan eerst de gemeente Almere via 14 036.
De verzekering
Schade door wortelgroei wordt vaak niet vergoed. In uitspraak 2023-0299 wees het Kifid een claim van €2.232 voor ontstopping en herstel af. De reden: schade door boomwortels groeit over maanden of jaren en is dus niet ‘plotseling’. Dat is wel een voorwaarde in veel woonhuisverzekeringen. Check uw eigen polis voordat u een grote reparatie laat doen.
Voorkomen: bomen en leidingen
- Plant geen bomen vlak bij de rioolleiding. Weet u niet waar de leiding loopt? Laat het eerst opzoeken.
- Wortelwering kan helpen bij nieuwe aanplant. In een vakblad wordt als vuistregel genoemd dat er minimaal 2 meter tussen de wortelwering en de boom moet zitten. Te dichtbij kan de boom niet goed stabiliseren.
- Laat een oude leiding inspecteren als er grote bomen in de buurt staan, vooral bij oudere leidingen met veel verbindingen.
- Repareer lekke verbindingen op tijd. Een kleine lekkage is het begin van wortelingroei.
Samengevat
- Wortels komen in het riool via lekke verbindingen en scheuren.
- Frezen helpt tijdelijk; de leiding moet ook dicht.
- Een camera-inspectie (code BBA) toont waar de wortels zitten.
- Op eigen grond is de eigenaar meestal verantwoordelijk, ook als de boom van een ander is.
- Verzekeraars vergoeden wortelschade vaak niet.
Veelgestelde vragen
Hoe komen wortels in mijn riool?
Wortels zoeken water en zuurstof. Ze groeien naar een kleine opening in de leiding, zoals een lekke verbinding of een scheur, en groeien dan binnen in de buis verder. Een inspectierapport noemt wortelgroei daarom ook een teken dat de leiding niet meer waterdicht is.
Wie betaalt als de wortels van de boom van de buren of de gemeente komen?
Bij een leiding op eigen grond ligt de verantwoordelijkheid volgens bijvoorbeeld de gemeente Helmond bij de eigenaar van de woning, omdat het particuliere riool waterdicht moet zijn. Van wie de boom is, doet er dan niet toe. Regels verschillen per gemeente; vraag het na bij de gemeente Almere als het om een gemeentelijke boom gaat.
Vergoedt de verzekering wortels in het riool?
Vaak niet. Het Kifid wees in 2023 (uitspraak 2023-0299) een claim van €2.232 af, omdat schade door wortelgroei over maanden of jaren ontstaat en dus niet plotseling is. Lees altijd uw eigen polis.
Komen wortels terug na het frezen?
Ja, als de opening in de leiding blijft. De gemeente Eindhoven meldde dat wortels na frezen zelfs harder leken terug te groeien. Frezen is dus een eerste stap; daarna moet de leiding dicht.
Bronnen
- https://www.helmond.nl/Media%20Helmond.nl/Documenten%20Helmond/Bewoners/Beheer%20openbare%20ruimte/Riolering/folder%20riool%20verstopt%202019%20webversie.pdf
- https://boomzorg.nl/upload/artikelen/bz219boomwortels.pdf
- https://dakengevelgroen.nl/upload/artikelen/bz512wortelwering.pdf
- https://www.kifid.nl/wp-content/uploads/2023/04/Mondelinge-uitspraak-2023-0299-Bindend.pdf
- https://www.tenderned.nl/papi/tenderned-rs-tns/v2/publicaties/307715/documenten/9455353/content
- https://www.s-hertogenbosch.nl/wp-content/uploads/Onderzoek-op-basis-van-kosten-van-ongelijk-rioolaansluiting.pdf
- https://www.almere.nl/wonen/beheer-en-onderhoud/water/riolering/verstoppingen-riool