Door de wc mogen alleen de 3 P’s: plas, poep en (wc-)papier. Al het andere hoort in de afvalbak. In de gootsteen hoort geen vet of olie. Dat zegt de gemeente Almere, en waterschappen zeggen hetzelfde.
De twee grootste boosdoeners zijn vochtige doekjes en frituurvet. Waterschappen noemen die combinatie dodelijk voor het riool.
Wat mag waar in?
| Wat | Wc | Gootsteen | Waar dan wel? |
|---|---|---|---|
| Plas, poep, wc-papier | Ja | Nee | — |
| Vochtige doekjes (ook ‘doorspoelbaar’) | Nee | Nee | Restafval |
| Keukenpapier, tissues | Nee | Nee | Restafval |
| Tampons, maandverband, inlegkruisjes | Nee | Nee | Restafval |
| Condooms | Nee | Nee | Restafval |
| Wattenstaafjes, wattenschijfjes | Nee | Nee | Restafval |
| Haren, tandzijde | Nee | Nee | Restafval |
| Frituurvet en bakolie | Nee | Nee | Inzamelpunt of afgesloten in restafval |
| Etensresten | Nee | Nee | Gft of restafval; zeefje in de gootsteen |
| Verf, terpentine, chemicaliën | Nee | Nee | Milieustraat (klein chemisch afval) |
Waarom vochtige doekjes niet door de wc mogen
Op veel verpakkingen staat dat de doekjes biologisch afbreekbaar zijn en doorgespoeld mogen worden. Waterschappen zijn het daar niet mee eens:
- Afbreken duurt een week of langer. Dan zijn de doekjes allang in het riool of bij de zuivering.
- Onderweg klonteren ze samen met ander afval.
- Hoogheemraadschap van Delfland legt uit dat doekjes veranderen in draden die verstrikt raken in de pompen van rioolgemalen. Die pompen raken verstopt en kunnen uitvallen.
- Het oplossen van deze problemen kost waterschappen volgens Delfland tot €25 miljoen per jaar.
Stichting RIONED heeft, gesteund door de Unie van Waterschappen, de overheid gevraagd om vochtige doekjes plasticvrij te maken. RIONED deed ook onderzoek naar doekjes in het afvalwatersysteem en het milieu.
Thuis gaat het ook mis
Doekjes blijven makkelijk haken in uw eigen leiding: bij een verbinding, een bocht of een stukje wortel. Daar vangen ze papier en ander vuil. Zo ontstaat een prop in de grondleiding. Het gevolg is een verstopte wc of rioolwater dat omhoog komt.
Tip van de gemeente Almere: zet een afvalbakje naast de wc. Dan is de stap naar de bak klein.
Waarom vet niet in de gootsteen mag
Vloeibaar vet lijkt onschuldig, maar het stolt als het afkoelt:
- Warm vet gaat vloeibaar de afvoer in.
- In de koude leiding stolt het en plakt het aan de binnenkant van leidingen en pompen.
- Laag voor laag wordt de leiding nauwer.
- Gestold vet klontert samen met doekjes. Zo ontstaan harde proppen.
Ook met heet water en afwasmiddel helpt het niet: verderop in de leiding koelt het vet toch af. Ook kleine restjes bakolie horen niet in de gootsteen.
Zo gooit u vet weg
- Laat het vet afkoelen.
- Giet het terug in de originele verpakking of in een lege plastic fles met dop.
- Breng het naar een inzamelpunt. In Almere staan volgens de gemeente vaak gele containers bij supermarkten, scholen en sportclubs.
- Geen inzamelpunt in de buurt? Gooi het afgesloten bij het restafval.
- Veeg pannen eerst schoon met keukenpapier en gooi dat bij het restafval, voordat u afwast.
Voor bedrijven: vetafscheider
Horecabedrijven hebben met veel meer vet te maken. Daarvoor is een vetafscheider bedoeld: een put die vet opvangt voordat het afvalwater het riool in gaat. Een vetafscheider werkt alleen als hij op tijd wordt geleegd en gereinigd. De gemeente Almere vraagt ook dat restaurants een eigen aansluiting op het hoofdriool krijgen.
Signalen dat er vet of doekjes in uw leiding zitten
- De gootsteen loopt steeds trager weg.
- U ruikt een ranzige lucht uit de afvoer.
- De wc loopt na het doortrekken langzaam leeg of borrelt.
- Bij een eerdere ontstopping kwamen er doekjes of vetklonten mee.
Bij vet in de leiding is hogedruk reinigen vaak beter dan een spiraal. Een spiraal maakt alleen een gat; hogedruk spoelt de hele wand schoon. Zie spiraal of hogedruk.
Doekjes of vet in de leiding: wie betaalt?
Een verstopping door doekjes of vet wordt gezien als een gevolg van gebruik. Dat heeft gevolgen:
- Huurders: het schoonhouden en ontstoppen van het binnenriool waar u bij kunt, is volgens het Besluit kleine herstellingen uw eigen taak.
- Eigenaren: een verstopping op eigen grond betaalt u zelf. Of uw verzekering iets vergoedt, hangt af van uw polis en de oorzaak. Zie verzekering en ontstopping.
- Gemeentelijk deel: zit de prop voorbij het ontstoppingsstuk (het staat vol water), bel dan in Almere eerst de gemeente via 14 036.
Samengevat
- Door de wc: alleen plas, poep en wc-papier.
- Vochtige doekjes altijd bij het restafval, ook als er ‘doorspoelbaar’ op staat.
- Frituurvet afkoelen, in een fles, naar het inzamelpunt.
- Zet een afvalbakje naast de wc en een zeefje in de gootsteen.
Veelgestelde vragen
Mogen 'doorspoelbare' vochtige doekjes door de wc?
Nee. Waterschappen zijn het niet eens met die tekst op de verpakking. Doekjes kunnen misschien biologisch afbreekbaar zijn, maar dat duurt een week of langer. In die tijd klonteren ze samen en raken ze verstrikt in pompen.
Waar laat ik frituurvet in Almere?
Laat het afkoelen, giet het in de originele verpakking of een lege plastic fles en breng het naar een inzamelpunt. De gemeente Almere noemt gele containers, die vaak bij supermarkten, scholen en sportclubs staan. Geen inzamelpunt in de buurt? Dan mag het afgesloten bij het restafval.
Mag een klein beetje bakolie door de gootsteen?
Liever niet. Ook kleine restjes stollen als ze afkoelen en blijven aan de binnenkant van de leiding plakken. Veeg de pan eerst schoon met keukenpapier en gooi dat bij het restafval.
Wat kost het als doekjes het riool verstoppen?
Voor u: een ontstopping, en soms waterschade. Voor de samenleving: volgens Hoogheemraadschap van Delfland kost het oplossen van problemen door doekjes de waterschappen tot €25 miljoen per jaar.
Bronnen
- https://www.almere.nl/wonen/beheer-en-onderhoud/water/riolering/verstoppingen-riool
- https://waterschappen.nl/?p=20611
- https://iplo.nl/thema/water/nieuws-water/2025/delfland-lubach-alleen-poep-plas-pleepapier-wc/
- https://iplo.nl/thema/water/nieuws-water/2024/stop-plastic-doekjes/
- https://www.riool.net/media/vpzdzzpx/stichtingrioned_vochtige-doekjes-in-het-afvalwatersysteem-en-milieu_rapport_v2.pdf
- https://radar.avrotros.nl/artikel/frituurvet-en-bakolie-weggooien-spoel-ook-kleine-restjes-niet-door-21019
- https://wetten.overheid.nl/BWBR0014931/